Historia Kryminalistyki
- Początki kryminalistyki sięgają czasów, w których zrodziło się przestępstwo, zaś za matkę tej dziedziny uważa się medycynę sądową – lekarze występowali nie tylko jako biegli sądowi, ale w czasach nowszych byli prekursorami kryminalistyki;
- Jako nowa dyscyplina naukowa kryminalistyka powstała dopiero w XIX wieku, a pełny rozwój uzyskała dopiero w wieku XX;
- Rozwój kryminalistyki był efektem narastających zjawisk społecznych w XIX wieku oraz gwałtownego rozwoju nauki, w szczególności nauk technicznych i przyrodniczych;
- Termin „kryminalistyka” kojarzony jest z Hansem Grossem, który użył tego pojęcia w pracy pt. „Handebuch fur Untersuchungsrichter, Gendaremen u.s.w.” („Podręcznik sędziego śledczego”) wydanej w Wiedniu w 1893 roku; jednak po raz pierwszy problematyka kryminalistyczna i sam wyraz „kryminalistyka” występował wcześniej w „Czarnej Księdze” napisanej po polsku przez Feliksa Górskiego (Emanuel Glucksberg) wydanej w 1848 roku we Wrocławiu, stanowiła ona zbiór reportaży sądowych;
- Trudno jest określić założyciela tejże nauki, dlatego też wyróżnia się kilku ojców kryminalistyki
Hans Gross – założyciel Instytutu Kryminalistycznego na Uniwersytecie w Grazu (1912 rok), uogólnił wcześniejsze własne i cudze doświadczenia kryminalistyczne, zebrał rozproszone teoretyczne opracowania, wzbogacił je własnymi stwierdzeniami oraz wskazał ł perspektywy rozwojowe nowej nauki. W swoim podręczniku jako pierwszy usystematyzował wiedzę kryminalistyczną.[1]
Alfons Bertillon – twórca antropometrii kryminalnej i innych technik identyfikacyjnych.
Franciszek Galton – twórca nowoczesnego systemu identyfikacji daktyloskopijnej, autor fundamentalnej pracy na ten temat „Finger Prints” wydanej w 1892 roku.
- Polska historia kryminalistyki:
1804 – powstanie pierwszej uniwersyteckiej katedry medycyny sądowej w Krakowie,
1924 – książka profesorów Wachholza i Olbrychta pt.„Medycyna kryminalna”, zawierająca wiele informacji kryminalistycznych (oględzin, daktyloskopii, antropometrii),
1949 maj 18 – powstanie pierwszej Katedry Kryminalistyki na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego
- Prekursorzy kryminalistyki w Polsce:
Jan Sehn - w latach 1945-47 sędzia śledczy, kierownik Instytutu Ekspertyz Sądowych w Krakowie, później profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego i pierwszy kierownik Katedry Kryminalistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego; określał kryminalistykę jako „wiedzę o celowych środkach i sposobach technicznych ich celowego wykorzystywania w postępowaniu dowodowym dla ustalenia prawdy obiektywnej, zwłaszcza na odcinku walki z przestępczością”[2]
Włodzimierz Gutekunst - pracownik naukowy Uniwersytetu Wrocławskiego 1946–1979, członek Rady Naukowej Instytutu Ekspertyz Sądowych im. J. Sehna w Krakowie oraz Instytutu Problematyki Przestępczości;
Paweł Horoszowski - był członkiem seminarium z prawa karnego, specjalizując się w zakresie kryminalistyki i kryminologii, szczególnie intensywnie działał w Zakładzie Kryminologii Uniwersytetu Warszawskiego.
Przypisy:
[1] Kulicki M., Kwiatkowska-Darul V., Stępka L.: „Kryminalistyka, wybrane zagadnienia teorii i praktyki śledczo-sądowej”, wyd. Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 2005, s. 12.
[2] Czeczot Z., Tomaszewski T.: „Kryminalistyka ogólna”, wyd. Coper 1996, s. 15
